RTV Teorija i praksa
Simultanost jezičkog i nejezičkog znaka ne ostvaruje se u svim emisijama, a u večini emisija gde je ona formaino ostvarena jednači se s prevođenjem nejezičkog znaka na jezički. Lingvostilistička obeležja Neprimerenost jezičkom modelu na fonološkom, a posebno na sintaksičkom nivou javlja se i u onim slučajevima koji se ne mogu odrediti kao omaške u govoru. Neprimerenost govornom jezičkom modelu izostaje samo u vrlo malom broju slučajeva. Neprimerenost verbalnom komuniciranju putem televizijskog medija je viša nego što bi se moglo očekivati. Neprimerenost jezičkom kapacitetu primaoca poruke javlja se u većem broju slučajeva nego što bi bilo prihvatljivo. Pojava ovakvih obeležja komunikacione sheme i realizovanog govora prouzrokovana je nedovoljnim upoznavanjem autora emisije sa mogućnostima izražavanja putem televizijskog medija, što posebno pokazuju brojni primeri nefunkcionalne upotrebe nejezičkog znaka koji je u večini primera samo vizuelna ilustracija jezičkog znaka; nepoznavanjem vanjezičkog konteksta u kojem se jezički znak realizuje, što pokazuju primeri neprimerenosti tipa iskaza temi o kojoj se saopštava i obeležjima gledalaca kojima je emisija namenjena; nepoznavanjem osnovnih komunikacionih shema, odnosno previđanjem zavisnosti tipa komunikacione sheme od teme o kojoj se saopštava. Na osnovu ovoga, može se zaključiti: da bi se jezička obeležja jedne emisije overila, snimanju emisije trebalo bi da prethodi pored upoznavanja specifičnosti medija, Sto uključuje i komunikacione sheme, upoznavanje sa obeležjima kognitivne, psihičke, socijalne i jezičke razvijenosti primalaca poruke kojima je emisija namenjena. Istovremeno treba naglasiti da je razlika između dece od sedam i četrnaest godina tolika da uslovljava određivanje samo dece nižeg školskog uzrasta od 7-10/11 godina ili dece od 10/11-14 godine kao potencijalnih gledalaca. Da bi se autori emisije o svemu ovome obavestili potrebno je da posvete više pažnje podacima koje dobijaju ili mogu dobiti od odeljenja, odnosno službi za istraživanje programa, a koja se odnose na ispitivanja (testiranje, anketiranja i sl.) uzorka gledalaca i zahteva koje gledaoci (deca) postavljaju u odnosu na emisije sličnog tipa. S obzirom da se ne može prevideti zavisnost jezičkog znaka od teme, neophodno je da autori emisije detaljno upoznaju odgovarajuču
107